Giai đoạn 2016 - 2020, trong bối cảnh cả nước chỉ còn thực hiện 2 chương trình mục tiêu quốc gia, Thủ tướng Chính phủ đã thành lập 1 Ban Chỉ đạo Trung ương chung cho cả 2 chương trình (Xây dựng nông thôn mới và Giảm nghèo bền vững). Trên cơ sở đó, tỉnh Thái Bình đã hoàn thành công tác kiện toàn, thành lập Ban Chỉ đạo các cấp (tỉnh, huyện, xã); hầu hết các thôn có Ban phát triển thôn; các huyện, thành phố trực thuộc tỉnh đã kiện toàn Văn phòng Điều phối xây dựng nông thôn mới.
Phát huy dân chủ, tăng cường giám sát, tạo sự đồng thuận trong cả hệ thống chính trị từ xã đến thôn là những yếu tố xây dựng thành công nông thôn mới ở xã Thanh Tân, huyện Kiến Xương, tỉnh Thái Bình.
Thực hiện Bộ tiêu chí quốc gia về xã nông thôn mới giai đoạn 2016 - 2020 tại Quyết định số 1980/QĐ-TTg ngày 17/10/2016 của Thủ tướng Chính phủ và những chủ trương, chính sách, quy định mới của Trung ương Đảng và Chính phủ về xây dựng nông thôn mới, xây dựng nông thôn mới nâng cao và nông thôn mới kiểu mẫu; căn cứ kết quả đã đạt được và yêu cầu thực tế cần chỉ đạo trong xây dựng nông thôn mới, Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh Thái Bình tiếp tục ban hành Nghị quyết số 03-NQ/TU ngày 21/12/2018 về tiếp tục đẩy mạnh xây dựng nông thôn mới gắn với cơ cấu lại ngành nông nghiệp giai đoạn 2018 - 2020, tầm nhìn đến năm 2030. Từ những bài học kinh nghiệm rút ra trong xây dựng thí điểm nông thôn mới tại 08 xã, tỉnh đã chỉ đạo các sở, ngành tham mưu UBND tỉnh ban hành cơ chế chính sách để thực hiện cả một giai đoạn dài. Đồng thời, hướng dẫn các địa phương xây dựng đề án, phê duyệt quy hoạch để làm tiền đề, làm cơ sở quan trọng để triển khai thực hiện các tiêu chí tiếp theo trong Bộ tiêu chí về xây dựng nông thôn mới.
Phong trào cả nước chung sức xây dựng nông thôn mới tiếp tục được giữ vững và phát triển; an sinh xã hội được quan tâm, đời sống nhân dân của các xã được đổi mới. Kết cấu hạ tầng nông thôn mới được tăng cường, tạo nên bộ mặt mới của nhiều xã, thôn khang trang, sạch, đẹp. Hệ thống bờ vùng, bờ thửa, kênh mương, đường giao thông nội đồng, giao thông nông thôn, lưới điện, trạm bơm, cống đập, chợ, trường học, nhà vãn hóa, khu thể thao, trạm y tế, trạm cấp nước sạch, bãi xử lý rác thải,... được tập trung đầu tư xây dựng theo Bộ tiêu chí quốc gia về nông thôn mới.
Chương trình nước sạch nông thôn đã hoàn thành việc phủ kín các địa phương trong tỉnh. Phong trào xây dựng xã, thôn, làng, gia đình vãn hóa, các phong trào văn hóa, văn nghệ, thể dục, thể thao quần chúng phát triển sôi nổi, rộng khắp ở các xã, thôn. Hạ tầng thông tin truyền thông trên địa bàn tỉnh cơ bản đáp ứng phục vụ cho người dân và doanh nghiệp, tạo điều kiện thuận lợi để triển khai chính quyền điện tử tỉnh. Hệ thống tổ chức chính trị ở cơ sở được củng cố. Công tác quản lý, điều hành được đổi mới theo hướng nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động và kỷ luật, kỷ cương của bộ máy hành chính.
Trong sản xuất nông nghiệp đã hình thành và phát triển nhiều vùng sản xuất hàng hoá tập trung với cùng loại sản phẩm. Nhiều giống cây trồng mới có năng suất, chất lượng sản phẩm cao được nghiên cứu, khảo nghiệm, đưa nhanh vào sản xuất. Cơ giới hóa, ứng dụng tiến bộ khoa học, công nghệ vào sản xuất được đấy mạnh. Lĩnh vực chăn nuôi đã có một số trang trại chăn nuôi quy mô lớn, công nghệ cao đầu tư vào sản xuất. Nuôi trồng thủy sản được quan tâm phát triền một số đối tượng chủ lực, như ngao, cá vược, cá song, tôm sú, tôm thẻ chân trắng; các HTX nông nghiệp từng bước ổn định, nâng cao chất lượng hoạt động các dịch vụ; hình thành, các liên kết với doanh nghiệp để tiêu thụ sản phẩm cho hộ thành viên đem lại hiệu quả kinh tế cao hơn.
Toàn tỉnh có 100% số xã hoàn thành lập quy hoạch chung xây dựng nông thôn mới, quy hoạch chi tiết giao thông, thủy lợi nội đồng và quy hoạch khu trung tâm xã; 100% số xã hoàn thành đề án xây dựng nông thôn mới. Điểm đặc sắc trong xây dựng nông thôn mới của Thái Bình là thực hiện việc dồn điền đổi thửa để phát triển sản xuất nông nghiệp nâng cao thu nhập cho nhân dân. Do đặc điểm diện tích đất sản xuất nông nghiệp ít (bình quân khoảng 500m2/l khẩu), manh mún (3,67 thửa/hộ), khó khăn cho việc canh tác, đưa cơ giới hóa vào sản xuất và hình thành vùng sản xuất nông nghiệp hàng hóa tập trung, nên Thái Bình đã xác định việc dồn điền đổi thửa là nhiệm vụ mấu chốt nhất để phát triển nền sản xuất, nâng cao thu nhập cho nông dân mặc dù trong Bộ Tiêu chí về nông thôn mới không thể hiện cụ thể nhiệm vụ dồn điền đổi thửa. UBND tỉnh chỉ đạo và hỗ trợ kinh phí cho các xã để thực hiện công tác dồn điền, đổi thửa và chỉnh trang đồng ruộng, quy hoạch vùng sản xuất hàng hóa tập trung; tạo điều kiện đưa cơ giới hóa và áp dụng tiến bộ khoa học công nghệ vào sản xuất nông nghiệp, theo nguyên tắc phát huy tính dân chủ, tự nguyện của nhân dân.
Đẩy mạnh đầu tư thực hiện cơ giới hóa nông nghiệp góp phần hình thành ngày càng nhiều vùng sản xuất hàng hóa tập trung trên địa bàn tỉnh Thái Bình.
Ngoài ra với phương châm “Làm từ trong đồng làm vào làng, làm từ ngõ xóm làm ra ngoài xã” Thái Bình ưu tiên thực hiện các tiêu chí phục vụ phát triển sản xuất,những tiêu chí thuận lợi triển khai trước và giữ vững các tiêu chí đã đạt; lấy người dân là chủ thể trong xây dựng nông thôn mới, Nhà nước giữ vai trò hỗ trợ, định hướng. Trong giai đoạn này kết quả xây dựng nông thôn mới đã đạt và vượt chỉ tiêu đề ra với 154 xã đạt chuẩn nông thôn mới (vượt 84 xã và bằng 220% so với mục tiêu Nghị quyết số 02-NQ/TU, có 01 huyện đạt chuẩn nông thôn mới, số tiêu chí bình quân của các xã trong toàn tỉnh đạt 16,5 tiêu chí).
Huy động được sự tham gia mạnh mẽ cũa cả hệ thống chính trị, toàn xã hội và đặc biệt là sự hưởng ứng rộng khắp của cộng đồng dân cư nông thôn, đây là giai đoạn Thái Bình đã thực sự tạo sự chuyển biến căn bản từ tư duy, nhận thức cho đến năng lực và hành động của đội ngũ cán bộ các cấp, tạo sự kết nối chặt chẽ giữa các cơ quan, ban, ngành, đoàn thể, tổ chức, cá nhân để cùng hướng tới mục tiêu chung của xây dựng nông thôn mới. Toàn tỉnh hình thành một hệ thống bộ máy chỉ đạo, điều hành, quản lý, giúp việc đồng bộ từ tỉnh đến địa phương; hoàn thiện hệ thống cơ chế, chính sách thực hiện, tạo nền tảng vững chắc để tiếp tục triển khai hiệu quả Chương trình trong giai đoạn tiếp theo.
Sau khi rà soát, Thái Bình có 237/237 xã (đạt 100%) đạt chuẩn nông thôn mới theo quy định, 02 xã đạt chuẩn nông thôn mới nâng cao, 04 xã (Hồng Minh, Hồng An, huyện Hưng Hà; Đông Lâm, Tây Giang, huyện Tiền Hải) đang hoàn thiện thủ tục công nhận xã đạt chuẩn nông thôn mới nâng cao, 09 xã đăng ký về đích nông thôn mới nâng cao năm 2020 (Huyện Đông Hưng: Đông Phương, Nguyên Xá; huyện Kiến Xương: Thanh Tân, Bình Định; huyện Quỳnh Phụ: Quỳnh Bảo, Quỳnh Minh, An Khê; huyện Vũ Thư: Nguyên Xá, Minh Quang) đang được các huyện rà soát, đánh giá tiêu chí và hoàn thiện thủ tục hồ sơ theo quy định trong thời gian tới.
Kết quả thực tế này đã khẳng định Chương trình mục tiêu xây dựng nông thôn mới được triển khai là một chủ trương đúng đắn của Đảng và Nhà nước, đóng vai trò quyết định trong việc không ngùng nâng cao chất lượng đời sống vật chất và tinh thần của người dân nông thôn; tạo ra những chuyển biến mạnh mẽ về nông nghiệp, nông dân, nông thôn, góp phần thực hiện thành công những mục tiêu cơ bản của Nghị quyết Trung ương 7 khóa X, hình thành nên những giá trị mới, quan trọng, tạo nền tảng và tiền đề để bước sang giai đoạn mới tiếp tục phát huy những thành tựu đạt được...(còn nữa)
An Minh
