Là địa phương có lợi thế về quỹ đất và không gian phát triển bền vững, Vụ Bản chủ trương phát triển nông nghiệp kết hợp với đô thị hóa. Trong tương lai, xã Vụ Bản ngày càng khẳng định vai trò quan trọng trong kết nối trung tâm tỉnh/thành với các khu vực lân cận, góp phần vào chiến lược phát triển kinh tế - xã hội và hạ tầng quốc gia.
Định hướng và thực tiễn phát triển
Nghị quyết Đại hội Đảng bộ xã Vụ Bản lần thứ I, nhiệm kỳ 2025–2030, đã xác định mục tiêu tổng quát là: Xây dựng Đảng bộ và hệ thống chính trị trong sạch, vững mạnh; phấn đấu đưa xã Vụ Bản trở thành địa phương phát triển năng động, giàu bản sắc văn hóa, đi đầu trong phong trào xây dựng nông thôn mới nâng cao và tiến tới nông thôn mới kiểu mẫu. Tập trung đầu tư kết cấu hạ tầng, trọng tâm là hạ tầng giao thông; không ngừng nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của nhân dân; củng cố, tăng cường quốc phòng, an ninh, xây dựng xã Vụ Bản phát triển nhanh, bền vững. Cùng với đó là những mục tiêu trọng tâm nhằm phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân, huy động mọi nguồn lực để bứt phá về kinh tế - xã hội trên nền tảng của một đơn vị hành chính mới được sắp xếp. Xã phấn đấu đạt mức tăng trưởng cao, tập trung vào lĩnh vực dịch vụ, du lịch và nông nghiệp công nghệ cao.
Trong quá trình đó, các nhiệm vụ trọng tâm được xác định và thực hiện bao gồm: (1) Tập trung phát triển nông nghiệp theo hướng hiện đại, bền vững, gắn với chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới. Trọng tâm là chuyển đổi cơ cấu cây trồng, ứng dụng công nghệ cao, nâng cao giá trị sản phẩm, và xây dựng mô hình sản xuất nông nghiệp hữu cơ thân thiện với môi trường, góp phần nâng cao đời sống nhân dân. Trong chuyển đổi cơ cấu, xã đẩy mạnh chuyển đổi diện tích đất lúa kém hiệu quả sang trồng các loại cây màu, cây ăn quả có giá trị kinh tế cao, phù hợp với thổ nhưỡng địa phương. Để phát triển nông nghiệp công nghệ cao, xã khuyến khích ứng dụng cơ giới hóa vào sản xuất, sử dụng giống mới năng suất cao, và quy trình canh tác sạch (VietGAP). Tập trung phát triển mô hình nông nghiệp hữu cơ, tuần hoàn, bảo vệ môi trường, tạo nông sản an toàn… Tinh thần chung là hướng tới mục tiêu xây dựng một nền nông nghiệp hiện đại và phát triển bền vững; góp phần tích cực phát triển quê hương giàu đẹp, văn minh. (2) Phát triển du lịch tâm linh: Vùng đất Thiên Bản xưa - xã Vụ Bản ngày nay là nơi lưu đậm dấu ấn đặc sắc của vùng đồng bằng châu thổ sông Hồng về khoa bảng, văn hóa và tín ngưỡng. Nơi đây hội tụ các tiềm năng, thế mạnh để xây dựng và phát triển thành khu vực du lịch tâm linh đặc sắc của tỉnh Ninh Bình và đồng bằng Bắc Bộ. Trong đó đặc trưng nhất là khu Di tích Kiến trúc nghệ thuật Phủ Dầy; là một quần thể gồm hơn 20 đền, phủ, chùa, lăng được xây dựng bề thế, mang đậm phong cách kiến trúc cổ truyền; nhiều di tích gắn liền với giai thoại về Thánh Mẫu Liễu Hạnh - một trong “Tứ bất tử” của tín ngưỡng dân gian Việt Nam; hàm chứa những giá trị tiêu biểu về lịch sử, văn hoá và nghệ thuật kiến trúc, đã được Nhà nước xếp hạng Di tích lịch sử - văn hoá cấp quốc gia.
Để phát huy tiềm năng, thế mạnh của địa phương, ngày 14/11/2025, Ban Chấp hành Đảng bộ xã Vụ Bản đã ban hành Nghị quyết số 11-NQ/ĐU về phát triển du lịch tâm linh trên địa bàn xã Vụ Bản giai đoạn 2025 - 2030 và những năm tiếp theo, với mục tiêu: Phát triển du lịch tâm linh trở thành động lực thu hút khách du lịch, thúc đẩy các hoạt động dịch vụ du lịch khác, tạo sự đa dạng và hấp dẫn cho du lịch Việt Nam và đóng góp tích cực vào phát triển kinh tế - xã hội theo hướng bền vững. Với mục tiêu đó, xã Vụ Bản hướng tới trở thành một điểm đến du lịch tâm linh, sinh thái mới trong giai đoạn 2025-2030. (3) Một trọng tâm nữa là công tác Cải cách thủ tục hành chính (TTHC): Trong lĩnh vực này, với tinh thần giải quyết nhanh chóng, chính xác, minh bạch, xã Vụ Bản xác định chuyển đổi số là yếu tố then chốt quyết định đến chất lượng, hiệu suất làm việc. Vì vậy, địa phương đã quan tâm thực hiện nhiều giải pháp đồng bộ; và trên thực tế, cơ sở hạ tầng khang trang, máy móc trang thiết bị tại Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Vụ Bản đã được quan tâm đầu tư. Hệ thống máy tính, máy in, máy photo được trang bị đầy đủ, tiện nghi. Bên cạnh đó, hệ thống hạ tầng công nghệ thông tin cơ bản hoàn thiện, đường truyền cơ sở dữ liệu chuyên dùng tại UBND xã Vụ Bản được nâng cấp, có mạng nội bộ cơ bản kết nối các máy tính cho phép trao đổi, chia sẻ thông tin. Bố trí wifi công cộng tại Trung tâm để phục vụ nhân dân tra cứu, thực hiện các TTHC trên môi trường điện tử. Trên cơ sở xác định yếu tố con người là quan trọng, Vụ Bản đồng thời triển khai, sử dụng hệ thống phần mềm quản lý văn bản và sử dụng chữ ký số phục vụ công tác chỉ đạo điều hành, đảm bảo kết nối liên thông với các cấp; đẩy mạnh sử dụng hệ thống một cửa điện tử tích hợp cung cấp dịch vụ công trực tuyến của tỉnh, nâng cao tỷ lệ giải quyết TTHC… Xác định yếu tố con người là quan trọng, thời gian qua xã đã tạo điều kiện để đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức tham gia các chương trình tập huấn, nâng cao năng lực, trình độ chuyên môn, ứng dụng chuyển đổi số trong giải quyết TTHC.
Hoàn thiện hạ tầng
Sau khi sáp nhập thành đơn vị hành chính mới, xã Vụ Bản nhanh chóng ổn định bộ máy và triển khai các quy hoạch xây dựng hạ tầng, nhằm tạo tiền đề tốt cho phát triển kinh tế - xã hội.
Thứ nhất, tập trung đầu tư các trục đường kết nối chính, mở rộng các tuyến đường khu vực hiện có và xây dựng hệ thống cầu vượt sông, cầu vượt đường sắt để tăng cường kết nối liên vùng. Trong đó, các dự án hạ tầng giao thông được triển khai tập trung vào việc hiện đại hóa mạng lưới kết nối liên vùng và nâng cấp hệ thống cầu vượt nhằm giảm ùn tắc, thúc đẩy kinh tế - du lịch địa phương. Cụ thể như: Tuyến đường kết nối liên vùng (Đường T4): Đây là trục giao thông chiến lược đang được đẩy nhanh tiến độ thi công vào đầu năm 2026. Dự án này nhằm mở rộng không gian phát triển, kết nối xã Vụ Bản với các khu kinh tế, du lịch trọng điểm của tỉnh Ninh Bình và các tỉnh lân cận như Nam Định. Hệ thống cầu vượt hiện đại gồm cầu vượt đường sắt Bắc – Nam, cầu vượt sông, dự án xây dựng cầu Ninh Cường. Cùng với đó là việc mở rộng các trục đường chính khu vực; nâng cấp các tuyến đường đi qua khu dân cư hiện trạng đạt quy mô tối thiểu 2 làn xe để phục vụ nhu cầu đi lại và phát triển thương mại, dịch vụ tại địa phương.
Các dự án này không chỉ giải quyết bài toán giao thông dân sinh mà còn trực tiếp phục vụ định hướng phát triển du lịch tâm linh của xã. Việc hoàn thiện hạ tầng khung giúp giảm tải cho các tuyến quốc lộ cũ, tạo điều kiện thuận lợi cho du khách thập phương về tham quan Phủ Dầy và Chợ Viềng, đồng thời thu hút đầu tư vào các cụm công nghiệp, dịch vụ logistics trên địa bàn.
Thứ hai, căn cứ vào chủ trương chung, xã sẽ thực hiện phương án quy hoạch khu dân cư; trong đó có việc đổi tên hoặc giữ nguyên các thôn, xóm (như thôn An Lạc, Tiền, Dư Duệ, Phú Thứ...) sao cho phù hợp với quy mô địa giới mới và tinh thần tinh gọn, hiệu quả.
Những thành quả bước đầu
Tuy thời gian đi vào hoạt động của xã Vụ Bản (mới) chưa nhiều, nhưng sau khi hoạt động đi vào ổn định, với sự đồng lòng của chính quyền và nhân dân, xã đã đạt được những thành quả đáng khích lệ trên tất cả các lĩnh vực, tạo nền tảng vững chắc cho giai đoạn tiếp theo. Cụ thể:
1. Kinh tế chuyển dịch đúng hướng, thu nhập được nâng cao:
Thành tựu nổi bật nhất là việc thay đổi tư duy sản xuất của người dân. Xã chủ trương giảm dần tỷ trọng nông nghiệp thuần túy, chuyển sang nông nghiệp hàng hóa kết hợp với phát triển dịch vụ và thương mại.
Trong sản xuất nông nghiệp, Vụ Bản đã và đang hình thành các vùng thâm canh lúa chất lượng cao và các mô hình chăn nuôi gia súc, gia cầm theo quy mô gia trại, trang trại áp dụng công nghệ an toàn sinh học. Trong phát triển công nghiệp - tiểu thủ công nghiệp, các ngành nghề truyền thống và xưởng sản xuất nhỏ lẻ tiếp tục được khuyến khích phát triển, giải quyết việc làm tại chỗ cho hàng trăm lao động địa phương, giúp giảm tỷ lệ lao động ly hương. Đặc biệt, trên địa bàn xã, cụm công nghiệp Kim Thái đã được khởi công xây dựng và đang từng bước hoàn thiện…
2. Hạ tầng nông thôn mang diện mạo mới: Tận dụng các nguồn lực đầu tư và sự đóng góp của nhân dân, hệ thống hạ tầng tại Vụ Bản có bước phát triển mang tính nhảy vọt. Trong đó, về giao thông: các tuyến đường trục xã, đường liên thôn được nhựa hóa hoặc bê tông hóa 100%, đảm bảo kết nối thông suốt, thuận tiện cho việc giao thương hàng hóa. Về thuỷ lợi: Hệ thống kênh mương nội đồng được kiên cố hóa, phục vụ đắc lực cho sản xuất nông nghiệp, thích ứng tốt với biến đổi khí hậu. Cơ sở vật chất của trường học, trạm y tế và các nhà văn hóa thôn được xây dựng khang trang, đáp ứng tốt nhu cầu học tập, khám chữa bệnh và sinh hoạt văn hóa của nhân dân.
3. Đời sống văn hóa - xã hội chuyển biến tích cực: Song song với phát triển kinh tế, đời sống tinh thần của người dân xã Vụ Bản cũng được quan tâm đúng mức. Chất lượng giáo dục các cấp được duy trì ổn định; công tác chăm sóc sức khỏe ban đầu cho nhân dân thực hiện hiệu quả; xã tích cực vận động người dân tham gia bảo hiểm y tế toàn dân. Các chính sách đối với người có công, hộ nghèo và đối tượng bảo trợ xã hội được thực hiện đầy đủ, kịp thời. Tỷ lệ hộ nghèo đa chiều giảm đáng kể qua từng năm. Bên cạnh đó, phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa” được lan tỏa mạnh mẽ, các hủ tục lạc hậu dần được xóa bỏ, nếp sống văn minh trong việc cưới, việc tang được thực hiện nghiêm túc. Xã tổ chức thành công các lễ hội truyền thống quy mô lớn như Lễ hội Chợ Viềng Xuân Phủ Dầy năm 2026, thu hút đông đảo du khách và đảm bảo an ninh trật tự… góp phần nâng tầm vị thế của địa phương.
4. Công tác xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu: Vụ Bản xác định mục tiêu cốt lõi là xây dựng nông thôn mới (NTM) nâng cao, tiến tới NTM kiểu mẫu. Việc sáp nhập thành đơn vị hành chính mới giúp Vụ Bản tập trung được nguồn lực cao hơn, quy hoạch đồng bộ hơn. Hiện nay, xã đang tập trung xây dựng các “Khu dân cư kiểu mẫu”, từng bước tạo nên môi trường sống Sáng - Xanh - Sạch - Đẹp.
Những thành quả bước đầu của xã Vụ Bản là minh chứng cho tinh thần đoàn kết, năng động và sáng tạo. Dù còn nhiều thách thức phía trước, nhưng với nền tảng hiện có, Vụ Bản đang tự tin vươn mình trở thành điểm sáng trong phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh Ninh Bình.
Đình Tuyển
