Sản xuất tại Công ty TNHH Chất dẻo thân thiện (Khu công nghiệp Hố Nai) - Ảnh: TL
Đồng Nai là một trong những địa phương thuộc tốp đầu cả nước về phát triển công nghiệp, trong đó sản xuất công nghiệp giữ vai trò động lực quyết định tăng trưởng kinh tế suốt nhiều năm qua. Trước yêu cầu phát triển mới, ngành công nghiệp của tỉnh đang chuyển dịch mạnh mẽ theo hướng hiện đại hóa, xanh hóa và thân thiện với môi trường.
Định hướng xuyên suốt của Đồng Nai là phát triển công nghiệp xanh, thông minh, công nghệ cao, thu hút đầu tư có chọn lọc vào các ngành có giá trị gia tăng cao và công nghệ của tương lai, qua đó nâng cao năng lực cạnh tranh và chất lượng tăng trưởng.
Dấu ấn rõ nét nhất của công nghiệp hiện đại Đồng Nai là hệ thống KCN phát triển mạnh mẽ, nằm trong nhóm dẫn đầu cả nước về quy mô và hiệu quả thu hút đầu tư. Theo Ban Quản lý các KCN – khu kinh tế tỉnh, mặc dù chịu tác động từ suy thoái kinh tế toàn cầu, nhờ kinh nghiệm phát triển KCN, tiềm năng sẵn có và chính sách thu hút đầu tư linh hoạt, Đồng Nai vẫn duy trì kết quả thu hút đầu tư tích cực, đạt và vượt kế hoạch đề ra.
Giai đoạn 2020–2025, các KCN, khu kinh tế trên địa bàn đã thu hút hơn 10 tỷ USD vốn FDI và 83,3 nghìn tỷ đồng vốn trong nước. Riêng 11 tháng năm 2025, con số này đạt hơn 2,5 tỷ USD và gần 56,5 nghìn tỷ đồng.
Hiện nay, các KCN và khu kinh tế Đồng Nai đã thu hút nhà đầu tư đến từ 46 quốc gia và vùng lãnh thổ, với hơn 2.700 dự án, trong đó gần 1.900 dự án FDI có tổng vốn đăng ký hơn 36,2 tỷ USD; 818 dự án trong nước với tổng vốn hơn 164,7 nghìn tỷ đồng. Để đáp ứng nhu cầu của nhà đầu tư, tỉnh không ngừng mở rộng quỹ đất công nghiệp. Toàn tỉnh đã có 57 KCN được thành lập, cùng 1 khu kinh tế cửa khẩu Hoa Lư (giai đoạn 1) và 1 khu công nghệ cao công nghệ sinh học. Trong đó, 42 KCN đang hoạt động với diện tích hơn 14,3 nghìn hécta.
Hệ thống KCN phát triển không chỉ thu hút vốn đầu tư mà còn tạo việc làm cho khoảng 680 nghìn lao động, trong đó tỷ lệ lao động kỹ thuật, chuyên gia ngày càng tăng. Các KCN, khu kinh tế đóng góp hơn 40% tổng thu ngân sách và trên 80% giá trị sản xuất công nghiệp, khẳng định vai trò trụ cột của công nghiệp trong cơ cấu kinh tế tỉnh.
Quan điểm phát triển của Đồng Nai là khai thác hiệu quả nội lực, lấy khoa học – công nghệ, đổi mới sáng tạo làm động lực và chuyển đổi số làm khâu đột phá chiến lược. Tỉnh chú trọng ứng dụng kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn, kinh tế chia sẻ trong các ngành, lĩnh vực, đặc biệt là trong phát triển KCN.
Sản xuất tại một doanh nghiệp trong Khu công nghiệp Amata - Ảnh: TL
Đến năm 2030, Đồng Nai được định hướng trở thành trung tâm công nghiệp chế biến, chế tạo hiện đại, sinh thái, với hệ thống KCN xanh, thông minh. Các chỉ tiêu phát triển công nghiệp đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt đang tiếp tục được rà soát, điều chỉnh để phù hợp với bối cảnh mới. Không chỉ thu hút các tập đoàn FDI lớn, doanh nghiệp trong nước cũng chủ động tham gia quá trình chuyển đổi xanh, tái cấu trúc sản xuất, đổi mới công nghệ, kéo dài vòng đời sản phẩm, tái chế và tái sử dụng chất thải.
Theo Phó Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ Nguyễn Minh Quang, Đồng Nai xác định bắt nhịp công nghệ cao, nâng cao năng lực nghiên cứu – phát triển và đổi mới sáng tạo là yêu cầu cấp thiết. Thời gian qua, Sở đã phối hợp triển khai nhiều chương trình đào tạo, hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận công nghệ mới, hình thành hệ sinh thái đổi mới sáng tạo bền vững.
Song song với công nghiệp xanh, Đồng Nai đang tập trung thu hút đầu tư vào các ngành công nghệ tương lai, trong đó nổi bật là công nghiệp bán dẫn. Định hướng đến năm 2050, Đồng Nai phấn đấu hình thành hệ sinh thái công nghiệp bán dẫn tự chủ, bao gồm đào tạo – nghiên cứu – phát triển, vườn ươm khởi nghiệp và mạng lưới doanh nghiệp công nghệ cao trong các lĩnh vực vi mạch, MEMS và IoT.
Phó Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Chí Dũng nhấn mạnh Đồng Nai cần tiếp tục cải thiện môi trường đầu tư, đẩy mạnh cải cách hành chính, chuyển đổi số, phát triển hạ tầng đồng bộ và nguồn nhân lực chất lượng cao, đặc biệt trong lĩnh vực bán dẫn và trí tuệ nhân tạo. Riêng trong tháng 10-2025, UBND tỉnh Đồng Nai đã ban hành Kế hoạch triển khai Chiến lược phát triển công nghiệp bán dẫn Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn 2050, đặt mục tiêu đưa bán dẫn trở thành mũi nhọn công nghệ cao, với Khu công nghệ số tập trung Long Thành là trung tâm phát triển chuỗi giá trị vi mạch.
Có thể thấy, Đồng Nai đang hướng đến nền công nghiệp xanh bằng cách chuyển đổi toàn diện từ tư duy, mô hình đến hành động từ phát triển nhanh sang phát triển bền vững; từ công nghiệp truyền thống sang công nghiệp xanh – công nghệ cao; từ thu hút đại trà sang thu hút đầu tư có chọn lọc. Đây chính là những nền tảng để Đồng Nai giữ vững vai trò trung tâm công nghiệp, đồng thời đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn trong giai đoạn mới./.
