Sau khi chính thức đi vào hoạt động từ ngày 1/7/2025 trên cơ sở sáp nhập toàn bộ diện tích tự nhiên, dân số của hai xã Trà Tân và Trà Giác thuộc huyện Bắc Trà My, tỉnh Quảng Nam (cũ), xã Trà Tân, thành phố Đà Nẵng có không gian phát triển rộng hơn với diện tích 183,08 km² và dân số hơn 6.000 người. Đây là địa bàn miền núi, đồng bào dân tộc thiểu số chiếm tỷ lệ cao, đời sống người dân chủ yếu dựa vào nông, lâm nghiệp. Trong điều kiện mới, Trà Tân đang từng bước khai thác lợi thế, huy động nguồn lực để phát triển kinh tế, giảm nghèo bền vững và hoàn thiện các tiêu chí nông thôn mới.
Xã Trà Tân, TP Đà Nẵng khởi công “Chiến dịch Quang Trung” hỗ trợ xây dựng nhà ở cho người dân (12/2025)
Từ một địa bàn còn nhiều khó khăn về điều kiện tự nhiên, hạ tầng và sinh kế, Trà Tân đang đứng trước yêu cầu tạo dựng một mô hình phát triển phù hợp với đặc thù miền núi. Sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, xã xác định phát triển kinh tế - xã hội, nâng cao đời sống nhân dân và thực hiện các Chương trình mục tiêu quốc gia là những nhiệm vụ trọng tâm. Trong 6 tháng đầu năm 2026, công tác chỉ đạo, điều hành được triển khai đồng bộ, gắn đầu tư hạ tầng với hỗ trợ sản xuất và giảm nghèo.
Một trong những nền tảng quan trọng để tạo sức bật cho kinh tế địa phương là đầu tư kết cấu hạ tầng. Năm 2026, tổng kế hoạch vốn đầu tư trên địa bàn xã hơn 54,52 tỷ đồng, gồm nguồn ngân sách Trung ương, thành phố và ngân sách xã. Đến ngày 30/6, giá trị giải ngân đạt hơn 18,33 tỷ đồng, tương đương 33,63% kế hoạch vốn đã phân bổ. Nhiều công trình giao thông, thủy lợi, nước sinh hoạt, nhà văn hóa và các công trình phục vụ dân sinh được triển khai, qua đó từng bước cải thiện điều kiện sản xuất và đời sống.
Đáng chú ý, nguồn lực đầu tư đang được gắn trực tiếp với mục tiêu phát triển nông thôn. Các công trình duy tu, sửa chữa đường giao thông nông thôn, hệ thống nước sinh hoạt, thủy lợi, nhà văn hóa thôn và hạ tầng khu dân cư không chỉ giải quyết nhu cầu trước mắt mà còn tạo nền tảng để Trà Tân từng bước hoàn thiện các tiêu chí nông thôn mới. Trong 6 tháng cuối năm, xã tiếp tục rà soát các danh mục công trình cần đầu tư, nâng cấp, sửa chữa nhằm đáp ứng tiêu chí nông thôn mới, đồng thời tập trung vào các tiêu chí giao thông, quy hoạch và những lĩnh vực còn khó khăn.
Trong phát triển kinh tế, nông nghiệp tiếp tục giữ vai trò quan trọng. Vụ Đông Xuân 2025-2026, sản lượng lương thực cây có hạt của xã đạt 445,7 tấn; đàn gia súc, gia cầm được duy trì ổn định, dịch bệnh cơ bản được kiểm soát. Cùng với sản xuất nông nghiệp, địa phương triển khai đăng ký trồng rừng gỗ lớn theo chính sách hỗ trợ của thành phố, mở ra hướng phát triển kinh tế lâm nghiệp có giá trị cao hơn, bền vững hơn.
Đây cũng là hướng đi phù hợp với lợi thế tự nhiên của Trà Tân. Với địa hình chủ yếu là đồi núi, diện tích rừng lớn và hệ sinh thái đặc trưng, phát triển kinh tế rừng có thể trở thành một trong những trụ cột quan trọng để nâng cao thu nhập cho người dân. Thay vì chỉ khai thác lợi thế theo chiều rộng, địa phương hướng tới trồng rừng gỗ lớn, bảo vệ rừng gắn với sinh kế và từng bước nâng cao giá trị kinh tế trên cùng một đơn vị diện tích.
Giảm nghèo gắn với sinh kế bền vững
Đối với Trà Tân, giảm nghèo không chỉ là hỗ trợ trực tiếp cho hộ nghèo mà đang được đặt trong tổng thể phát triển kinh tế và nâng cao năng lực tự vươn lên của người dân. Trong 6 tháng đầu năm, xã đã xây dựng kế hoạch tổ chức hội nghị chuyên đề về giải pháp giảm tỷ lệ hộ nghèo, dự thảo Nghị quyết giảm nghèo giai đoạn 2026-2030, đồng thời tổ chức lấy nhu cầu của các hộ nghèo tại thôn để xác định chính sách hỗ trợ phù hợp.
Cách làm này cho thấy chuyển biến từ tư duy hỗ trợ sang tạo sinh kế. Các Chương trình mục tiêu quốc gia được triển khai theo hướng xác định đúng đối tượng, nhu cầu và nội dung hỗ trợ, đồng thời tăng cường sự tham gia của người dân. Báo cáo của UBND xã cũng nhấn mạnh yêu cầu tuyên truyền để người dân hiểu rõ chính sách, nâng cao trách nhiệm đối ứng, quản lý và sử dụng hiệu quả nguồn lực được Nhà nước hỗ trợ.
Đây là yếu tố có ý nghĩa đặc biệt tại một xã miền núi, nơi sản xuất còn nhỏ lẻ và một bộ phận người dân chưa mạnh dạn đầu tư mở rộng quy mô. Thực tế này cũng được xã nhận diện rõ: tâm lý e ngại khi tham gia các dự án hỗ trợ sản xuất, chưa mạnh dạn đối ứng vốn hoặc chuyển đổi phương thức sản xuất vẫn là một trong những nguyên nhân làm chậm tiến độ triển khai một số chương trình.
Vì vậy, mục tiêu giảm nghèo bền vững của Trà Tân sẽ phụ thuộc nhiều vào khả năng tạo ra những mô hình sản xuất phù hợp, giúp người dân có thu nhập ổn định và từng bước hình thành các chuỗi giá trị ngay tại địa phương.
Sản phẩm OCOP đạt 3 sao trên quê hương Trà Tân
OCOP mở hướng nâng giá trị nông sản
Trong bức tranh đó, chương trình OCOP được xác định là một hướng đi giàu tiềm năng. Trà Tân đã có 5 sản phẩm OCOP đạt 3 sao trong giai đoạn trước, tạo nền tảng để địa phương tiếp tục nâng chất lượng sản phẩm và mở rộng thị trường.
Trong nhiệm vụ 6 tháng cuối năm 2026, Phòng Kinh tế xã được giao tham mưu kiểm tra, hướng dẫn và hỗ trợ các tổ chức, cá nhân có tiềm năng phát triển sản phẩm OCOP, làm cơ sở đăng ký tham gia đánh giá, phân hạng trong năm 2026.
Điều quan trọng là OCOP không nên chỉ được nhìn như một chương trình đánh giá, phân hạng sản phẩm. Với Trà Tân, đây có thể trở thành công cụ để chuyển các lợi thế về nông nghiệp, lâm nghiệp, sản vật địa phương và văn hóa cộng đồng thành giá trị kinh tế. Khi sản phẩm được chuẩn hóa về chất lượng, bao bì, truy xuất nguồn gốc, câu chuyện sản phẩm và thị trường tiêu thụ, người sản xuất có thêm cơ hội nâng giá trị thay vì chỉ bán nguyên liệu thô.
OCOP vì thế có thể tạo sự kết nối giữa sản xuất – giảm nghèo – xây dựng nông thôn mới. Một sản phẩm địa phương được nâng tầm không chỉ tạo thêm thu nhập cho hộ sản xuất mà còn góp phần hình thành thương hiệu địa phương, thúc đẩy dịch vụ, thương mại và du lịch.
Trong phát triển kinh tế, nông nghiệp tiếp tục giữ vai trò quan trọng ở Trà Tân
Hướng tới nông thôn mới phát triển bền vững
Mục tiêu cuối cùng của quá trình phát triển là tạo dựng một diện mạo nông thôn mới có hạ tầng tốt hơn, sản xuất hiệu quả hơn và đời sống người dân ngày càng được nâng lên. Trà Tân đang tiếp tục rà soát, phân công trách nhiệm thực hiện từng tiêu chí; đồng thời triển khai các dự án thuộc Chương trình mục tiêu quốc gia, ưu tiên hạ tầng thiết yếu và hỗ trợ phát triển sản xuất.
Trong thời gian tới, bài toán đặt ra với Trà Tân không chỉ là hoàn thành từng tiêu chí, mà quan trọng hơn là làm cho các tiêu chí thực sự đi vào cuộc sống. Đường giao thông phải phục vụ tốt hơn cho sản xuất và lưu thông hàng hóa; công trình nước sinh hoạt phải nâng chất lượng cuộc sống; các chương trình giảm nghèo phải tạo được sinh kế; còn OCOP phải trở thành động lực nâng giá trị nông sản.
Với nền tảng từ các chương trình đầu tư, lợi thế về rừng và nông nghiệp, cùng định hướng phát triển OCOP và giảm nghèo theo hướng bền vững, Trà Tân đang từng bước mở rộng không gian phát triển sau sáp nhập. Khi nguồn lực Nhà nước được kết hợp với sự chủ động của người dân và doanh nghiệp, những lợi thế vốn có của vùng đất miền núi này sẽ có thêm cơ hội chuyển hóa thành giá trị kinh tế, tạo sinh kế và nâng cao chất lượng cuộc sống.
Đó cũng là nền tảng để Trà Tân xây dựng một diện mạo nông thôn mới không chỉ khang trang hơn về hạ tầng, mà còn giàu hơn về sinh kế, mạnh hơn về kinh tế và bền vững hơn về đời sống cộng đồng.
Võ Duy Lân
