Việc mở rộng diện bao phủ bảo hiểm xã hội tự nguyện và bảo hiểm y tế toàn dân vì vậy không chỉ đáp ứng yêu cầu an sinh trước mắt mà còn góp phần tạo nền tảng phát triển bền vững trong dài hạn.
Thực hiện chủ trương đó, thời gian qua thành phố Cần Thơ đã triển khai nhiều giải pháp đồng bộ nhằm đưa chính sách bảo hiểm xã hội tự nguyện và bảo hiểm y tế hộ gia đình đến gần hơn với người dân. Dưới sự chỉ đạo của Thành ủy, Ủy ban nhân dân thành phố cùng sự phối hợp của các sở, ngành, địa phương và tổ chức đoàn thể, công tác phát triển người tham gia bảo hiểm đạt nhiều kết quả tích cực. Những hoạt động truyền thông sâu rộng, cách làm linh hoạt, sát thực tiễn cùng sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị đã góp phần nâng cao nhận thức cộng đồng, khẳng định quyết tâm của thành phố trong thực hiện mục tiêu bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế toàn dân theo tinh thần các nghị quyết của Đảng và chính sách an sinh của Nhà nước.
Bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế: Điểm tựa cho mọi gia đình
Xuất phát từ yêu cầu thực tiễn, Đảng và Nhà nước đã ban hành nhiều chủ trương quan trọng nhằm mở rộng diện bao phủ bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế theo hướng toàn dân, hiện đại và bền vững. Nghị quyết số 28-NQ/TW về cải cách chính sách bảo hiểm xã hội xác định mục tiêu xây dựng hệ thống bảo hiểm xã hội đa tầng, linh hoạt, tạo điều kiện để mọi người dân, đặc biệt là lao động khu vực phi chính thức, có cơ hội tiếp cận và tham gia. Song song với đó, chính sách bảo hiểm y tế toàn dân hướng tới bảo đảm mọi người dân đều được tiếp cận dịch vụ chăm sóc sức khỏe cơ bản với chi phí phù hợp, qua đó hạn chế nguy cơ tái nghèo do gánh nặng khám chữa bệnh. Đây được xem là bước đi chiến lược nhằm củng cố nền tảng an sinh xã hội, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và tạo động lực cho phát triển đất nước trong giai đoạn mới.
Trên phạm vi cả nước, quá trình triển khai thời gian qua ghi nhận nhiều chuyển biến tích cực. Đến cuối năm 2024, cả nước có hơn 20 triệu người tham gia bảo hiểm xã hội và trên 95 triệu người tham gia bảo hiểm y tế, đạt tỷ lệ bao phủ hơn 94% dân số. Đáng chú ý, số người tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện tăng mạnh so với giai đoạn trước khi ban hành Nghị quyết số 28-NQ/TW, phản ánh sự thay đổi rõ nét trong nhận thức của người dân về giá trị của chính sách an sinh lâu dài.
Tại thành phố Cần Thơ, công tác tuyên truyền, vận động người dân tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện và bảo hiểm y tế hộ gia đình được triển khai với tinh thần chủ động, quyết liệt và linh hoạt. Việc tổ chức lễ ra quân hưởng ứng Tháng vận động triển khai bảo hiểm xã hội toàn dân năm 2026 đã tạo hiệu ứng lan tỏa tích cực trong cộng đồng. Thông qua các hoạt động truyền thông trực quan, đối thoại trực tiếp và tư vấn chính sách tại cơ sở, thông tin về quyền lợi, mức hỗ trợ và ý nghĩa lâu dài của bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế ngày càng được người dân tiếp cận đầy đủ hơn, nhất là đối với lao động tự do, người có thu nhập chưa ổn định và các hộ gia đình ở khu vực nông thôn, ngoại thành.
Để nâng cao hiệu quả thực hiện, thành phố xác định rõ phát triển người tham gia bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế không chỉ là nhiệm vụ riêng của ngành bảo hiểm mà cần sự tham gia đồng bộ của cả hệ thống chính trị. Sự phối hợp chặt chẽ giữa cơ quan bảo hiểm xã hội với chính quyền địa phương, các tổ chức đoàn thể, đơn vị dịch vụ thu và đội ngũ cộng tác viên đã tạo nên mạng lưới tuyên truyền rộng khắp, bám sát từng khu dân cư. Chính quyền cơ sở giữ vai trò đặc biệt quan trọng khi trực tiếp nắm bắt tình hình dân cư, chủ động hỗ trợ người dân tiếp cận chính sách và tháo gỡ khó khăn phát sinh trong quá trình tham gia.
Cùng với đó, phương thức truyền thông cũng liên tục được đổi mới theo hướng gần dân, dễ tiếp cận và phù hợp thực tế. Ngoài các hình thức truyền thống, ngành bảo hiểm xã hội tăng cường tuyên truyền trực tiếp tại khu dân cư, chợ dân sinh, khu vực tập trung đông lao động; đồng thời phát huy vai trò của đội ngũ nhân viên thu theo phương châm “đi từng ngõ, gõ từng nhà” để tư vấn cụ thể cho người dân về quyền lợi trước mắt cũng như giá trị an sinh lâu dài. Việc ứng dụng công nghệ thông tin và đẩy mạnh truyền thông trên nền tảng số cũng góp phần đa dạng hóa kênh tiếp cận, giúp chính sách từng bước lan tỏa sâu rộng trong đời sống xã hội.
Ngay từ đầu năm 2026, cơ quan chức năng đã chủ động tham mưu cấp ủy, chính quyền các địa phương như Bình Thủy, Thới An Đông, Long Tuyền, Thới Long, Ô Môn và Phước Thới ban hành văn bản chỉ đạo, xác định rõ mục tiêu, lộ trình và trách nhiệm của từng đơn vị trong công tác phát triển người tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện. Kế hoạch triển khai được cụ thể hóa đến từng trường học, gắn chỉ tiêu với số lượng cán bộ, giáo viên hiện có nhằm nâng cao hiệu quả vận động và mở rộng độ bao phủ chính sách. Song song với việc kiện toàn Ban Chỉ đạo thực hiện chính sách bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, địa phương cũng duy trì cơ chế họp đánh giá tiến độ hằng tháng để kịp thời tháo gỡ khó khăn và điều chỉnh giải pháp phù hợp với thực tiễn.
Nhờ triển khai đồng bộ nhiều giải pháp, công tác phát triển người tham gia bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế trên địa bàn ghi nhận nhiều kết quả tích cực. Tổng số người tham gia bảo hiểm xã hội đạt 36.769 người, trong đó có 8.064 người tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện. Số người tham gia bảo hiểm y tế đạt 208.467 người, tương đương 94,37% kế hoạch được giao và tiếp tục tăng so với cùng kỳ. Công tác quản lý thu, đôn đốc chậm đóng được thực hiện quyết liệt; hoạt động rà soát, khai thác đối tượng tiềm năng được duy trì thường xuyên, góp phần mở rộng diện bao phủ và nâng cao nhận thức của người dân về vai trò của chính sách an sinh trong đời sống hiện đại.
Những kết quả đạt được đang tạo nền tảng quan trọng để thành phố Cần Thơ tiến gần hơn tới mục tiêu bảo hiểm toàn dân. Thành phố đặt mục tiêu trong năm 2025 có hơn 433 nghìn người tham gia bảo hiểm xã hội và trên 96% dân số tham gia bảo hiểm y tế. Đây không chỉ là chỉ tiêu về số lượng mà còn thể hiện quyết tâm xây dựng mạng lưới an sinh rộng khắp, bảo đảm ngày càng nhiều người dân được tiếp cận và thụ hưởng chính sách xã hội bền vững.
Song hành với việc mở rộng diện bao phủ, chất lượng phục vụ người dân cũng từng bước được nâng lên theo hướng hiện đại, chuyên nghiệp và thuận tiện hơn. Ngành bảo hiểm xã hội tiếp tục đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, cắt giảm quy trình trung gian, rút ngắn thời gian giải quyết hồ sơ nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho người dân tiếp cận chính sách. Đặc biệt, quá trình chuyển đổi số được triển khai mạnh mẽ trong công tác quản lý, giải quyết chế độ và chi trả quyền lợi bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế đã góp phần nâng cao hiệu quả phục vụ. Người dân hiện có thể dễ dàng tra cứu thông tin, đăng ký tham gia hoặc thực hiện thủ tục liên quan thông qua môi trường điện tử, giảm đáng kể thời gian và chi phí đi lại.
Một trong những điểm nhấn nổi bật tại địa phương là công tác nâng cao nhận thức cho đội ngũ cán bộ, giáo viên. Thông qua các cuộc họp chuyên đề và sinh hoạt hội đồng sư phạm, nội dung liên quan đến bảo hiểm xã hội tự nguyện được truyền tải thường xuyên, giúp giáo viên hiểu rõ ý nghĩa lâu dài của chính sách để từ đó chủ động vận động người thân và phụ huynh học sinh cùng tham gia. Cách làm này không chỉ phát huy vai trò tiên phong của đội ngũ giáo viên mà còn tạo hiệu ứng lan tỏa tích cực trong cộng đồng.
Tại Trường trung học cơ sở Thới Long, công tác vận động học sinh tham gia bảo hiểm y tế được triển khai bài bản ngay từ đầu năm học 2025 - 2026. Nhà trường thành lập Ban Chỉ đạo, phân công từng tổ phụ trách theo khối lớp nhằm phối hợp chặt chẽ với giáo viên chủ nhiệm trong quá trình tuyên truyền, vận động phụ huynh tham gia bảo hiểm y tế cho học sinh. Việc rà soát mã thẻ bảo hiểm y tế trước thời điểm tựu trường giúp nhà trường xác định cụ thể thời hạn sử dụng, phân loại từng nhóm đối tượng tham gia theo hộ gia đình, tham gia tại trường hoặc thuộc diện được Nhà nước hỗ trợ. Trên cơ sở đó, hoạt động tuyên truyền được triển khai linh hoạt thông qua các cuộc họp phụ huynh, nhóm Zalo lớp học và cổng thông tin điện tử của nhà trường, tạo điều kiện để phụ huynh tiếp cận đầy đủ thông tin về quyền lợi và trách nhiệm khi tham gia bảo hiểm y tế cho con em mình.
Dù đạt nhiều kết quả tích cực, quá trình mở rộng diện bao phủ bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế vẫn đứng trước không ít khó khăn cần tiếp tục tháo gỡ. Nhận thức của một bộ phận người dân, đặc biệt là lao động khu vực phi chính thức, vẫn còn hạn chế; nhiều người chưa nhìn nhận đầy đủ ý nghĩa lâu dài của việc tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện và bảo hiểm y tế hộ gia đình. Tâm lý e ngại đóng góp trong thời gian dài cùng với thu nhập thiếu ổn định khiến việc duy trì tham gia liên tục gặp nhiều trở ngại.
Trong bối cảnh đó, bên cạnh việc nghiên cứu mở rộng chính sách hỗ trợ mức đóng đối với người có hoàn cảnh khó khăn, công tác tuyên truyền cần tiếp tục được đổi mới theo hướng gần dân, dễ hiểu và gắn với những lợi ích thiết thực trong đời sống hằng ngày. Khi người dân thực sự nhận thức rõ giá trị của bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế như một khoản đầu tư cho tương lai và sự an tâm của gia đình, mục tiêu bảo hiểm toàn dân mới có thể được hiện thực hóa bền vững.
Để nâng cao hiệu quả thực hiện chính sách trong thời gian tới, yêu cầu đặt ra là tiếp tục hoàn thiện hệ thống an sinh theo hướng đồng bộ, linh hoạt và sát thực tiễn. Việc nghiên cứu mở rộng quyền lợi đối với người tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện có ý nghĩa đặc biệt quan trọng nhằm gia tăng sức hấp dẫn của chính sách, tạo động lực để người dân chủ động tham gia và gắn bó lâu dài. Đồng thời, chất lượng khám chữa bệnh bảo hiểm y tế cần tiếp tục được nâng lên cả về chuyên môn, thái độ phục vụ và khả năng tiếp cận dịch vụ y tế cơ sở. Khi quyền lợi được bảo đảm ngày càng thiết thực, minh bạch và hiệu quả, niềm tin của người dân đối với chính sách an sinh sẽ tiếp tục được củng cố.
Song song với việc hoàn thiện cơ chế, phương thức truyền thông cũng cần đổi mới mạnh mẽ cả về nội dung lẫn hình thức triển khai. Việc tận dụng nền tảng số, mạng xã hội và các kênh trực tuyến sẽ giúp thông tin về bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế lan tỏa nhanh chóng, tiếp cận đa dạng nhóm đối tượng. Tuy nhiên, đối thoại trực tiếp vẫn giữ vai trò quan trọng bởi đây là cách giúp người dân được giải đáp cụ thể những băn khoăn liên quan đến quyền lợi và trách nhiệm khi tham gia. Đặc biệt, việc lấy các trường hợp thụ hưởng thực tế làm minh chứng sinh động sẽ tạo sức thuyết phục cao hơn, giúp người dân nhận thấy rõ giá trị thiết thực của chính sách trong đời sống.
Thực tế tại Cần Thơ cho thấy, khi có sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị, công tác phát triển người tham gia bảo hiểm xã hội và bảo hiểm y tế sẽ đạt nhiều chuyển biến tích cực. Mới đây, Bảo hiểm xã hội thành phố đã tổ chức Lễ ra quân tuyên truyền, vận động người dân tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện và bảo hiểm y tế hộ gia đình hưởng ứng Tháng vận động triển khai bảo hiểm xã hội toàn dân năm 2026. Hoạt động này không chỉ tạo khí thế thi đua sôi nổi mà còn góp phần lan tỏa sâu rộng nhận thức về chính sách an sinh trong cộng đồng dân cư.
Theo thống kê, trong 4 tháng đầu năm 2026, toàn thành phố Cần Thơ có 409.726 người tham gia bảo hiểm xã hội, đạt 87,02% kế hoạch được giao, tương đương 44,03% lực lượng lao động trong độ tuổi. Những kết quả đạt được cho thấy sự chủ động, quyết liệt và trách nhiệm của địa phương trong quá trình đưa chính sách an sinh đi vào thực tiễn đời sống. Từ các hoạt động tuyên truyền, vận động người dân tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện, bảo hiểm y tế hộ gia đình đến việc phát huy vai trò của chính quyền cơ sở, đội ngũ cộng tác viên và các tổ chức đoàn thể, tất cả đã tạo nên sức lan tỏa mạnh mẽ trong cộng đồng. Chính sự đồng thuận ấy đang từng bước giúp người dân hiểu rõ hơn giá trị của chính sách để chủ động tham gia và đồng hành cùng mục tiêu bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế toàn dân.
Trong bối cảnh đất nước hướng tới phát triển nhanh và bền vững, việc mỗi người dân chủ động tham gia bảo hiểm xã hội và bảo hiểm y tế cũng chính là góp phần củng cố nền tảng an sinh quốc gia, xây dựng xã hội tiến bộ, công bằng và bao trùm hơn. Khi “tấm lưới an sinh” ngày càng được mở rộng và bền chặt, đó không chỉ là sự bảo đảm cho hiện tại mà còn là tiền đề quan trọng để nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, giữ vững ổn định xã hội và tạo động lực cho đất nước vững vàng bước vào giai đoạn phát triển mới.
