Giáo sư, Tiến sĩ Khoa học Mai Thanh Tân
GS.TSKH Mai Thanh Tân sinh năm 1944 tại quê hương xã Xuân Đan, huyện Nghi Xuân (nay là xã Đan Hải), tỉnh Hà Tĩnh – miền đất giàu truyền thống lịch sử, cách mạng của cả nước. Ngay từ khi còn nhỏ, vượt qua những lam lũ, thử thách và khó khăn trong cuộc sống, ông luôn phấn đấu, nỗ lực học tập và đạt được những kết quả xuất sắc. Tốt nghiệp phổ thông, ông thi đỗ vào ngành Vật Lý, trường Đại học Tổng hợp. Năm tháng trên ghế giảng đường, bất chấp những gian khó thiếu thốn của đất nước những năm tháng chiến tranh,ông say mê miệt mài học tập, nghiên cứu và trau dồi tri thức cho chặng đường phía trước. Ông còn tích cực tham gia các hoạt động xã hội như trong BCH Đoàn Trường. Đến năm 1966, sau khi tốt nghiệp ra trường, ông được phân công về trường Đại học Mỏ - Địa chất. Vượt qua những bỡ ngỡ thuở ban đầu nhận công tác, với nhiệt huyết và khát vọng cống hiến tuổi trẻ, ông vừa hoàn thành tốt công tác chuyên môn, vừa tự học hỏi để nâng cao kiến thức.
Luôn tâm huyết với sự nghiệp nghiên cứu khoa học thầm lặng mà vinh quang, ngoài nhiệm vụ giảng dạy, GS Mai Thanh Tân thường cùng đồng nghiệp và các chuyên gia trong ngành dầu khí tiến hành nhiều chuyến khảo sát địa chất, tiến hành thăm dò dầu khí từ nổ mìn phát sóng ngoài thực địa đến thử nghiệm xử lý số liệu bằng các thiết bị và phần mềm hiện đại trong phòng thí nghiệm để minh giải địa chất nhằm phát hiện các đối tượng dầu khí nằm rất sâu trong lòng đất. Năm 1980, ông được nhà trường chọn thí điểm đào tạo Phó Tiến sĩ hệ chính quy ở trong nước mà trước đó chủ yếu phải đào tạo ở nước ngoài. Với những nỗ lực không ngừng, năm 1982, ông đã hoàn thành luận án Phó Tiến sĩ với đề tài « Nghiên cứu tăng chiều sâu khảo sát của phương pháp địa chấn phản xạ trong thăm dò dầu khí ở miền võng Hà Nội ». Đến năm 1988, ông được cử đi thực tập khoa học ở ngoài một năm và trong thời gian nghiên cứu tại Học viện Mỏ - Luyện kim AGH Krakow (Ba Lan), ông đã phấn đấu nghiên cứu và bảo vệ thành công luận án Tiến sĩ Khoa học với đề tài: «The enhancement of prospecting effectiveness for Oil and Gas under the condition of the sedimentary basins in the continental shelf of Vietnam” (Nâng cao hiệu quả thăm dò dầu khí trong điều kiện các bể trầm tích ở thềm lục địa Việt Nam). Trở về nước năm 1990, GS. Mai Thanh Tân tiếp tục gắn bó và cống hiến tại trường Đại học Mỏ - Địa chất. Từng đảm nhiệm nhiều cong tác tại nhà trường như: Trưởng phòng Khoa học, Chủ nhiệm Khoa Dầu khí, Phó Hiệu trưởng trường Đại học Mỏ - Địa chất. Trong các thời kỳ khác nhau, ông đã cùng đồng nghiệp góp phần quan trọng trong việc nâng cao chất lượng đào tạo Đại học và sau Đại học, đẩy mạnh các hoạt động Nghiên cứu khoa học và Hợp tác quốc tế. Đặc biệt, GS. Mai Thanh Tân đã cùng với các Trưởng phòng Khoa học của các trường Đại học Bách khoa Hà Nội, Đại học Xây dựng, Đại học Giao thông Vận tải và Học viện Kỹ thuật Quân sự hình thành « Câu lạc bộ Khoa học các trường Đại học Kỹ thuật» để trao đổi kinh nghiệm và cùng phối hợp tổ chức các hoạt động trong các lĩnh vực đào tạo, nghiên cứu khoa học và phục vụ thực tế sản xuất. Đến nay, Câu lạc bộ đã phát triển lên tới 30 trường thành viên từ Bắc chí Nam và các hoạt động phối hợp được đánh giá có hiệu quả tốt.
GS.TS Mai Thanh Tân cũng luôn chú ý và dành nhiều tâm huyết trong các lĩnh vực Địa Vật lý phục vụ thăm dò khoáng sản, nghiên cứu địa chất môi trường và nghiên cứu biển. Ông đã có nhiều năm tham gia « Ban chỉ đạo các Chương trình nghiên cứu Biển » và Phó Chủ tịch Hội Khoa học Kỹ thuật Địa Vật lý Việt Nam. Ông cũng đã trực tiếp chủ nhiệm 3 đề tài Khoa học Công nghệ và 7 đề tài khoa học cơ bản cấp Nhà nước, 6 đề tài hợp tác Quốc tế và các đề tài các cấp Bộ, Ngành khác. Những chuyến đi khảo sát ở vùng biển Trường Sa và các hải đảo của Việt Nam cũng đã giúp ông có thêm nhiều mối liên hệ mật thiết với các cơ quan nghiên cứu địa chất và địa vật lý biển như: Trung tâm Quy hoạch và Điều tra tài nguyên - môi trường biển khu vực phía Bắc (Bộ Tài nguyên & Môi trường), Viện Vật lý Địa cầu, Viện Địa chất và Địa Vật lý biển (Viện Hàn lâm Khoa học & Công nghệ Việt Nam), Liên đoàn Vật lý Địa chất, Liên đoàn Bản đồ và Địa chất biển miền Nam (Cục Địa chất và Khoáng sản), Viện Công trình biển (Đại học Xây dựng), Viện các công trình đặc biệt (Học viện Kỹ thuật Quân sự), Bộ Tư lệnh Công binh (Bộ Quốc phòng)… Đến nay, GS. Mai Thanh Tân đã có cơ hội đi đến 30 nước khác nhau trên thế giới, tham gia nhiều hội thảo quốc tế. Ông cũng đã công bố hàng trăm bài báo, trong đó có nhiều bài đăng trong hệ thống ISI, chủ trì hàng chục đề tài Khoa học Công nghệ và Khoa học Cơ bản, là tác giả và đồng tác giả 10 cuốn sách chuyên môn đã xuất bản. Khi nghỉ hưu, ở vào độ tuổi vui vầy bên con cháu, ông vẫn tiếp tục tham gia các chuyến thực địa lên rừng xuống biển, tham gia các hội nghị, các hội đồng khoa học và đã viết 2 cuốn sách về văn hóa xã hội trong đó 1 cuốn tản văn và 1 cuốn thơ Đường luật thất ngôn tứ tuyệt do NXB Hội Nhà văn ấn hành năm 2024.
GS.TSKH Mai Thanh Tân trao tặng những cuốn sách quý của mình cho Thư viện Trường Đại học Mỏ - Địa chất nhằm góp phần nâng cao chất lượng giảng dạy, nghiên cứu và học tập tại trường.
Là nhà khoa học tâm huyết, GS.TSKH Mai Thanh Tân cũng luôn được mọi người nhớ đến với hình ảnh của một nhà giáo nhiệt thành, luôn hết lòng vì sự nghiệp đào tạo, truyền thụ tri thức cho đội ngũ trẻ kế cận. Ông đã trực tiếp hướng dẫn hàng chục Luận án Tiến sĩ, nhiều luận văn Thạc sĩ, Kỹ sư cũng như giảng dạy nhiều lớp chuyên đề sau Đại học cho các cơ sở sản xuất…
Ghi nhận những đóng góp, cống hiến ý nghĩa, đáng trân trọng xuyên suốt chặng đường sự nghiệp vẻ vang đã qua của ông, GS.TSKH Mai Thanh Tân đã vinh dự được Đảng, Nhà nước, lãnh đạo các Bộ, Ban ngành, trường ĐH Mỏ - Địa chất trao tặng nhiều danh hiệu, phần thưởng cao quý cùng nhiều Bằng khen, Giấy khen ý nghĩa.
