24/04/2026 lúc 22:28 (GMT+7)
Breaking News

4 năm ngày mất của Đại tướng Võ Nguyên Giáp (4/10/2013- 4/10/2017): Nhớ lại lần được nghe Đại tướng nói chuyện

VNHN-Trung tuần tháng Tư năm 1991, Đại tướng Võ Nguyên Giáp, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng có chuyến công tác dài ngày ở Nghệ Tĩnh .

VNHN-Trung tuần tháng Tư năm 1991, Đại tướng Võ Nguyên Giáp, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng có chuyến công tác dài ngày ở Nghệ Tĩnh .

 

Trong chương trình hoạt động của Đại tướng khi đó có một nội dung quan trọng là gặp gỡ, nói chuyện với cán bộ Tỉnh và Thành phố Vinh vào ngày 19/4. Tôi được Ban biên tập phân công tham dự và làm tin thu thanh về sự kiện này để phát trên Đài phát thanh Nghệ Tĩnh.

Hôm ấy, Hội trường Thành phố Vinh chật ních người , các cán bộ chủ chốt của tỉnh, của các sở ban ngành và của Thành phố Vinh đều có mặt rất sớm để chờ đón và nghe Đại tướng nói chuyện. Nội dung chủ yếu cuộc nói chuyện của Đại tướng là về lòng tôn kính của bạn bè quốc tế đối với Bác Hồ và vấn đề Tư tưởng Hồ Chí Minh - một vấn đề lý luận mới vào thời điểm đó .

Mở đầu buổi nói chuyện , Đại tướng Võ Nguyên Giáp đề cập đến thành công ngoài mong đợi của cuộc hội thảo quốc tế về Chủ tịch Hồ Chí Minh (vào đầu năm 1990) do Đảng ta tổ chức nhân kỷ niệm 100 năm ngày sinh của Người. Đại tướng cho biết: Tư tưởng chủ đạo của hội thảo là khẳng định Chủ tịch Hồ Chí Minh là nhà yêu nước vĩ đại, nhà cách mạng trong sáng, nhà văn hóa lớn của thời đại. 

Là người được phân công phụ trách, Đại tướng nhớ lại điều băn khoăn trước khi tổ chức cuộc hội thảo này là “trong tình hình thế giới rất phức tạp, hệ thống XHCN sụp đổ, Liên Xô từ một siêu cường đang trở thành một nước không vững vàng về thể chế…, liệu sức thu hút của khách quốc tế như thế nào?” Song, thật không ngờ, Hội thảo đã thu hút được rất nhiều sự quan tâm của bạn bè 4 phương: Khách quốc tế, ngoài các nước XHCN và vốn là XHCN, chủ yếu là khách từ các nước TBCN. Đại tướng cho biết: Tham luận tại hội thảo, các đại biểu đều cho rằng: Bác Hồ của chúng ta là người mẫu mực nhất mà mọi chính khách thời đại cần noi theo. Đại biểu của Philippin còn khẳng định: Bác Hồ là lãnh tụ của cả châu Á… Đại tướng nhấn mạnh, qua hội thảo, phát hiện ra rằng: Chủ tịch Hồ Chí Minh vốn được nhân dân toàn thế giới kính trọng, nhưng chúng ta vẫn thực sự chưa lường được mức độ kính trọng như đã biểu hiện …  

Tiếp đó, Đại tướng Võ Nguyên Giáp thuật lại những câu chuyện cảm động mà Đại tướng được chứng kiến khi ông sang Ấn Độ tham dự những hoạt động của nước bạn nhân kết thúc năm kỷ niệm 100 năm ngày sinh của Chủ tịch Hồ Chí Minh. Đại tướng nói: Ấn Độ, đất nước của Nehru, lòng ngưỡng mộ Bác Hồ vô cùng lớn…!  Kể lại câu chuyện sau đây, Đại tướng vẫn chưa hết xúc động: Tại sân bay Can-cut-ta, có trên một vạn người đón chào Đại tướng, băng cờ , khẩu hiệu rợp trời... Cuộc mít tinh đón chào Đại tướng được tổ chức ngay sau đó với 4 ngàn người tham dự. Trong hội trường có hàng trăm ảnh Bác Hồ và ảnh của Đại tướng được kết thành hoa, thành đèn chào mừng. Đại tướng không dùng văn bản chuẩn bị sẵn mà đã hào hứng phát biểu liền 45 phút…

Kết thúc bài phát biểu, Đại tướng nói: Cũng như Jawaharlal Nehru và Mahatma Gandhi, cái đích của tư tưởng Hồ Chí Minh là độc lập dân tộc, dân chủ, công bằng, văn minh, hạnh phúc. Thế giới còn đổi thay, nhưng tư tưởng Hồ Chí Minh thì còn sống mãi. Đại tướng  cho biết, ông quá đỗi ngạc nhiên khi nghe cả hội trường vang lên bài hát: “Tên anh là Việt Nam, tên tôi là Việt Nam” khi mở đầu và bài “Giải phóng miền Nam” khi kết thúc cuộc mít tinh. Đại tướng cho biết thêm: Trường Đại học Ta-gor cũng đã tổ chức chương trình văn nghệ chào mừng Đại tướng và đoàn Việt Nam, mở đầu chương trình bằng bài thơ của Ta-gor ca ngợi sự bình đẳng, bác ái.

Đại tướng Võ Nguyên Giáp kể: Khi tiếp và làm việc với Đại tướng, cả Tổng thống, Phó Tổng thống và Thủ tướng Ấn Độ đều nhấn mạnh: “Tổ chức kỷ niệm ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh không chỉ là nhiệm vụ Quốc tế đối với Việt Nam mà còn là nhiệm vụ Quốc gia của chúng tôi!”.  Lời khẳng định đó không hề là lời nói xã giao mà thể hiện bằng những việc làm trọng đại và thiết thực của bạn .

Một trong những sự kiện có một không hai diễn ra ở Ấn Độ vào dịp này là việc dựng tượng Chủ Tịch Hồ Chí Minh. Trong truyền thống của Ấn Độ, chưa từng có chuyện dựng tượng người nước ngoài, thế nhưng không phải Đảng Cộng sản, mà chính là Đảng Quốc Đại của Thủ tướng Gandhi đã quyết định việc dựng tượng Chủ tịch Hồ Chí Minh. Tượng được dựng ở giao điểm đường Hồ Chí Minh và đường Nehru, một vị trí rất đẹp tại trung tâm thành phố Can-Cút-Ta. Đại tướng cho biết, cùng với việc dựng tượng Chủ tịch Hồ Chí Minh, trong dịp này Ấn Độ cũng đã tổ chức triển lãm tranh ảnh và tuần lễ phim về Chủ tịch Hồ Chí Minh ở nhiều thành phố lớn trong cả nước.

Là người trong cuộc, chứng kiến tất cả những biểu lộ tình cảm của bạn bè quốc tế đối với Bác Hồ, Đại tướng Võ Nguyên Giáp rút ra kết luận: “Hạnh phúc thay cho chúng ta có được một lãnh tụ được cả thế giới ngưỡng mộ và kính trọng như Chủ tịch Hồ Chí Minh, trong hoàn cảnh quốc tế hiện nay, tấm gương của Bác Hồ lại càng ngời sáng”.

Đề cập đến Tư tưởng Hồ Chí Minh - một vấn đề mới trong lý luận, Đại tướng Võ Nguyên Giáp nói: “Chủ tịch Hồ Chí Minh là một nhà Nhân văn Cộng sản tiêu biểu cho chủ nghĩa nhân văn cao cả, chủ nghĩa nhân văn Hồ Chí Minh được cả thế giới tôn trọng”. Đại tướng phân tích: Đạo Khổng (Khổng Tử) có 3 đặc điểm: Chia người dân thành 2 đẳng cấp đối lập: Quân tử và Tiểu nhân; khinh thường người phụ nữ và coi thường lao động chân tay.

Bác Hồ của chúng ta là người thừa kế những tinh hoa cốt cách của Đạo Khổng nhưng lại không sa vào các quan điểm trên đây của Đạo Khổng. Người coi trọng mọi tầng lớp nhân dân và biết động viên, tập hợp tình cảm, sức mạnh của mọi giai cấp, giai tầng để cùng chung lo sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc. Chủ tịch Hồ Chí Minh là một nhà yêu nước chân chính, một nhà quốc tế vô sản cao cả - Yêu nước, thương dân, quý trọng tự do và độc lập - Bác là người rất thành công trong việc giải quyết vấn đề dân tộc và vấn đề giai cấp trong một nước bằng chủ trương “đoàn kết giai cấp, đoàn kết dân tộc, đoàn kết tôn giáo” trong lãnh đạo cuộc cách mạng dân tộc dân chủ. Vai trò của khối đại đoàn kết ấy cũng được Bác Hồ coi trọng và đề cao trong cuộc cách mạng XHCN với mục tiêu: dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh ...

Kết luận buổi nói chuyện, Đại tướng Võ Nguyên Giáp nhấn mạnh: Lý tưởng độc lập dân tộc, dân giàu nước mạnh của Chủ tịch Hồ Chí Minh là điều cần được khắc sâu trong mỗi một lòng người Việt Nam. Tư tưởng, đạo đức Hồ Chí Minh là lẽ sống, là lý tưởng phấn đấu của mọi người Việt Nam trong thời đại mới. Đại Tướng cho biết, sắp tới, đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VII của Đảng sẽ chính thức khẳng định: “Đảng ta lấy Chủ nghĩa Mac- Lê nin và Tư tưởng Hồ Chí Minh làm nền tảng tư tưởng, kim chỉ nam cho hành động của toàn Đảng”. Vấn đề quan trọng bậc nhất hiện nay là công tác lý luận tư tưởng. Cần phải tăng cường công tác giáo dục chính trị tư tưởng, bồi dưỡng chủ nghĩa Mác- Lê nin, tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh, đường lối quan điểm của Đảng, nâng cao trình độ kiến thức của cán bộ, đảng viên và nhân dân, làm cho chủ nghĩa Mác-Lê nin, Tư tưởng Hồ Chí Minh đi sâu vào trái tim, khối óc của mọi người”. 

Là biên tập viên chương trình phát thanh, được giao nhiệm vụ làm tin thu thanh buổi nói chuyện của Đại tướng, ngoài việc ghi âm, tôi đã cố ghi chép những ý chính của cuộc nói chuyện thời sự có một không hai mà tôi được nghe từ một lãnh đạo cao cấp của Đảng lúc bấy giờ. Buổi nói chuyện của Đại tướng Võ Nguyên Giáp hôm đó gây được sự chú ý đặc biệt: Hội trường im phăng phắc, nghe như nuốt lấy từng câu, từng chữ của Đại tướng. Cảm giác của tôi và chắc là cảm giác chung của tất cả cử tọa lúc đó là sự tôn kính cao độ một vị Đại Tướng huyền thoại, một người đồng chí gần gũi, một học trò xuất sắc của Chủ tịch Hồ Chí Minh. Hình ảnh và phong thái của Đại tướng gợi nhớ đến sự giản dị gần gũi của Bác Hồ muôn vàn kính yêu.

Vào cuối thời gian chuyến công tác đó của Đại tướng Võ Nguyên Giáp, tôi còn có dịp tiếp xúc và cùng nhiều đồng nghiệp chụp ảnh lưu niệm với Đại tướng khi ông ghé thăm Đài Phát thanh - Truyền hình Nghệ Tĩnh vào buổi chiều ngày 25/4 .

Sau này được biết, đó cũng là chuyến công tác cuối cùng của Đại tướng Võ Nguyên Giáp trên cương vị Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch HĐBT...